Spinazie bevat van alle groente het meeste resten pesticiden: gemiddeld 2,3 verschillende pesticiden. Dit blijkt uit de nieuwe PesticidenEetwijzer van Pesticide Action Network Netherlands (PAN-NL). Deze ranglijst is gebaseerd op de residu-metingen van de NVWA. Vorig jaar was paprika nog de nummer 1. Paprika is nu nummer 2 met andijvie als snelste stijger op nummer 3. Citrusfruit blijft de nummer 1 bij het fruit. De gemiddelde besmetting met pesticiden blijft nagenoeg gelijk met 1,8 soorten pesticiden en een gehalte van 0,45 mg/kg. In één bakje druiven zaten 20 verschillende pesticiden, een recordhoeveelheid.
De PesticidenEetwijzer is gebaseerd op de steekproefsgewijze meetgegevens van de NVWA in supermarkten en andere delen van de retailketen in de meest recent gepubliceerde 3 jaar: 2023-2025. Het CBS publiceerde vorig jaar cijfers waaruit een daling van 22% zou blijken van het pesticidengebruik in de landbouw tussen 2020 en 2024. Toen bleek uit deze zelfde cijfers dat bij de productie van groente en fruit het gebruik juist was gestegen met 26%.
Schoonste en meest besmette groente en fruit
De fruitsoorten met de meeste pesticidenresten zijn citrusfruit (gemiddeld 4,4 soorten pesticiden), aardbeien (4,2) en kersen (4,0). De schoonste soorten fruit zijn kiwi (0,5), watermeloen (0,9) en ananas (0,9). Bij de groente is spinazie het meest besmet (2,3), gevolgd door paprika (2,3) en andijvie (2,2). Bij gelijk aantal residuen wordt de volgorde bepaald door het gehalte residuen. Dat is bij spinazie veel hoger dan bij paprika, waardoor spinazie de nieuwe nummer 1 is als meest besmette groente. De schoonste groenten zijn asperges (0,0), rode bieten (0,1) en pompoenen (0,2). De recordhoeveelheid van 20 soorten pesticiden op één druivenmonster leidde niet tot terugroeping van de druiven omdat er vreemd genoeg alleen normen zijn over gehaltes per pesticide maar niet over de combinaties van pesticiden.
PesticidenEetwijzer: hulpmiddel voor o.a. zwangeren en jonge kinderen
Consumenten in Europa maken zich op het gebied van voedselveiligheid het meeste zorgen over pesticiden, blijkt uit onderzoek in opdracht van de Europese Commissie. Terecht, vindt PAN-NL. In de toelatingsprocedure zitten verschillende hiaten waardoor de veiligheid niet vaststaat, zo is bevestigd tot aan de rechter. PAN-NL wil met de PesticidenEetwijzer consumenten een keus bieden voor groente en fruit met weinig pesticidenresten. Dit is vooral belangrijk voor zwangere vrouwen en gezinnen die zelf het eten voor hun baby of kind bereiden. Voor potjes baby- en peutervoeding geldt in Europa een maximaal toegestane hoeveelheid van een pesticide van 0,01 mg/kg op basis van wetenschappelijk advies en uit voorzorg voor hun gezondheid. Dit terwijl in gangbare groente en fruit gemiddeld 45 keer zoveel pesticidenresten zitten. Het veiligst zijn biologische groente en fruit waarvoor strenge eisen gelden rond pesticiden. Die zijn ook nog eens goed voor de natuur.
Sjoerd van de Wouw, campaigner PAN-NL: “Terecht worden mensen aangemoedigd om meer groente en fruit te eten. Het is een kwestie van gezond verstand om dan te kiezen voor zo min mogelijk gifresten, zeker voor zwangeren, baby’s en kinderen. Onze pesticideneetwijzer kan consumenten hierbij helpen. Voor mens en natuur blijven onbespoten (biologische) groente en fruit de beste keuze.”
Kabinet legt pesticiden onder vergrootglas
Het gebruik van pesticiden ligt de laatste tijd onder een vergrootglas. Diverse rechtszaken dwingen overheden en boeren tot minder gifgebruik rond natuurgebieden en woonwijken en er moet meer openheid komen welke pesticiden gebruikt worden. Deze maand oordeelde de rechter nog dat een bepaalde pesticide nooit toegelaten had mogen worden, wat waarschijnlijk een domino-effect veroorzaakt met verboden op vele andere bestrijdingsmiddelen. Een soortgelijke impasse als rond stikstof dreigt. Het kabinet werkt ondertussen aan een convenant dat zou moeten leiden tot reductie in gebruik maar steun heeft van geen enkele maatschappelijke organisatie. Dit terwijl in Europa, met steun van het kabinet, juist een versoepeling van wetgeving wordt besproken.
